ابو القاسم سلطانى

51

دايرة المعارف طب سنتى ( گياهان دارويى ) ( فارسى )

( 6 * ) - اضافات از تذكره ص 70 ، تحفه 46 ، مخزن الادويه 137 Code - 2220 سلع Emilia sonchifolia ( L . ) DC . گياهى است علفى ، نرم ، يك ساله از خانواده Asteraceae به ارتفاع 40 - 30 سانتيمتر كه در نواحى گرم جنوب آسيا نظير هند ، سيلان رويش دارد و در غرب هند كشت مىشود . گياه به سنسكريت Sasasruti و Sudhirmudi و به هندى Hiran khuri ناميده شده است . شاخه‌هاى گياه از قاعده ساقه منشاء گرفته و گاهى اوقات روى زمين خوابيده است ، برگ‌هاى پائينى ساقه داراى پهنكى با بريدگىهاى نامنظم و دمبرگ دراز مىباشند و هرچه به سمت بالاى ساقه نزديك مىشوند به وضعيت ساقه آغوشى در مىآيند . قاعده برگ به شكل دو زايده قلبى شكل مىباشد . گل‌ها زردرنگ ، داراى دمگلى دراز و باريك و مجموعا وضعيت ديهيمى دارند . ميوه پس از رسيدن داراى تارهاى ظريف و فراوان مىباشد . قسمت قابل مصرف : كليه اندام‌هاى گياه مىباشد . تركيبات شيميائى : قسمتهاى هوائى گياه داراى آلكالوئيدهاى پيروليزيدن Doronine , Senkirkine , Pyrolizidine ، بتاسيتوسترول ، استگيماسترول ، پالميتيك اسيد و ترياكنتاننيك اسيد مىباشد . موارد مصرف درمانى : در هند از شيره خالص برگ به صورت قطره براى رفع التهاب چشم ، شبكورى و التهاب گوش ميانى و در هند و هندوچين از جوشانده كامل گياه به عنوان تب بر در تب‌هاى متناوب استفاده درمانى به عمل مىآيد . از كليه قسمتهاى گياه براى درمان آسم و در استعمال خارج در بريدگىها و جراحت‌ها استفاده مىشود . توضيح : با سلع صيدنه ابو ريحان فرق دارد . Code - 2221 انبطرون Empetrum nigrum L . گياهى است زيبا به ارتفاع 30 - 15 سانتيمتر از خانواده Empetraceae داراى گل‌هاى گلىرنگ و ميوه‌هائى به رنگ سياه مىباشد و به يونانى Empetron ناميده شده و اصطفن آن را به انبطرن معرب نموده است . رازى و ابن بيطار آن را انيطرون ناميده‌اند كه فرم تحريف شده انبطرون مىباشد . ديوسكوريد مىنويسد : انبطرن كه آن را فاقوايداس نيز مىنامند گياهى است كه در كوه‌ها و صخره‌هاى سواحل دريا مىرويد و طعم آن شور مىباشد . اگر آن را با سوپ يا شراب موسوم به ادرومالى مصرف